Pseudofakia, nazywana również pseudosoczewkowością lub rzekomosoczewkowością, to określenie często używane przez lekarzy okulistów w kontekście leczenia zaćmy. Chorobę tę leczy się wyłącznie w sposób chirurgiczny – usuwając zmętniałą soczewkę naturalną i wszczepiając w jej miejsce sztuczną soczewkę wewnątrzgałkową. Pacjenci, którzy operację mają już za sobą, mogą cieszyć się dobrym wzrokiem już wkrótce po zabiegu. Jeśli Ciebie lub kogoś z Twoich bliskich czeka taki zabieg, czytaj dalej – i dowiedz się więcej na temat pseudofakii oka.
Pseudofakia (łac. pseudophakia) oka to termin medyczny odnoszący się do sytuacji, gdy naturalną soczewkę zastępuje implant wewnątrzgałkowy. Termin ten jest dobrze znany każdemu, kto przeszedł operację na zaćmę. Choć brzmi tajemniczo, oznacza nic innego jak stan oka pacjenta po wszczepieniu sztucznej soczewki. Zwrot pseudophakia wywodzi się z greki i oznacza dosłownie „fałszywa soczewka”. Należy wyraźnie podkreślić, że pseudofakia nie jest chorobą – pojęcie to oznacza stan oka po wszczepieniu do niego soczewki syntetycznej. Dlatego, jeśli Twój lekarz prowadzący użyje tego terminu (w przypadku kwalifikowania Cię do leczenia zaćmy użyje go prawdopodobnie nie raz), nie musisz się obawiać. Warto wspomnieć, że istnieje jeszcze jedno pojęcie określające brak naturalnej soczewki w oku. Jest nim afakia – choć brzmi podobnie, oznacza coś innego. Afakia jest bowiem stanem całkowitego braku soczewki w oku, np. w wyniku wady wrodzonej lub po operacyjnym usunięciu soczewki bez wszczepienia implantu.
Jak już wspomniano, przyczyną pseudofakii najczęściej jest zaćma. W przebiegu choroby soczewka traci swoją przezroczystość i staje się coraz bardziej mętna, co utrudnia przepuszczanie światła, a w konsekwencji prowadzi do pogorszenia widzenia. Schorzenie to najczęściej występuje u osób starszych i jest wynikiem fizjologicznego starzenia się organizmu. Jedyną skuteczną metodą leczenia zaćmy jest zabieg chirurgiczny polegający na usunięciu zmętniałej soczewki pacjenta i zastąpieniu jej nowoczesną soczewką sztuczną. Postęp współczesnej okulistyki sprawił, że metoda ta jest powszechnie uznawana za bezpieczną i niezawodną.
Pseudofakia oka, czyli stan po zastąpieniu naturalnej soczewki implantem, wymaga wykorzystania specjalnych sztucznych soczewek wewnątrzgałkowych. W trakcie leczenia operacyjnego zmętniała soczewka jest usuwana z oka, a w jej miejsce wszczepia się soczewkę syntetyczną. Istnieją różne rodzaje sztucznych implantów używanych przy operacji. Wyróżnia się między innymi:
Dzięki nowoczesnym metodom leczenia osoby z zaćmą, nawet zaawansowaną, mogą szybko odzyskać komfort wzrokowy, a także skorygować istniejące wady refrakcji. Pacjent po wszczepieniu sztucznej soczewki zazwyczaj odczuwa poprawę widzenia już kilka dni po zabiegu. Jednak całkowita stabilizacja ostrości wzroku następuje dopiero po miesiącu (czasami kilku). Na pełen efekt operacji trzeba zatem poczekać.
W zależności od rodzaju implantu osoba po operacji na zaćmę (z pseudofakią oka) może doświadczać:
Pseudofakia nie jest więc stanem, którego trzeba się obawiać. Sztuczna soczewka oka przywraca lub poprawia widzenie. Co więcej, implant co do zasady nie zmienia swoich właściwości w czasie – nie starzeje się z wiekiem pacjenta.
Operacja zaćmy jest rutynowym zabiegiem, trwającym zazwyczaj około 15-20 minut. Jednakże, jak każda interwencja chirurgiczna, wiąże się z ryzykiem powikłań. Choć rzadko, mogą wystąpić m.in.: wtórne zmętnienie torebki tylnej, ból, zaczerwienienie, nadwrażliwość na światło. Może to oznaczać stan zapalny. Aby zapobiec infekcjom i innym problemom, osoby ze sztuczną soczewką powinny bezwzględnie przestrzegać zaleceń lekarza, stawiać się na wizyty kontrolne, przyjmować leki i prowadzić oszczędzający tryb życia. Powikłania dotyczą jednak bardzo małej liczby pacjentów. Zabieg jest często wykonywany, skuteczny i bezpieczny.